Aysat Industrial Oils And Chemicals
                

Ara


Mağdeni Yağlar Sözlüğü


 

AKMA NOKTASI

Bir yağın veya damıtılmış yakıtın, düşük çalışma sıcaklıklarında akma kabiliyetinin göstergesi. Bu derece, sıvının önceden belirlenmiş koşullarda akışkan kalacağı en düşük ısıdır.

AKIŞ NOKTASI DEPRESANI

Bir akaryakıtın akış derecesini veya düşük ısıdaki sıvılığını azaltmak için kullanılan katkı.

ANİLİN NOKTASI

Eşit miktardaki anilin ve hidrokarbon yakıtı veya ham yağın tamamen karışabileceği en düşük sıcaklık. Bir temel maddenin çözülmesini önlemek için kullanılan, hidrokarbon karışımlarının aromatik içeriğinin ölçüsü veya damıtılmış yakıtların setan değeri.

ASH

Yüksek ısılı çalışma sırasında, yanma haznesinde ve diğer motor parçalarında oluşan madeni çökelti.

ASH1

Yağın yakılması, tortunun sülfürik asitle işlenmesi ve kuruması için buharlaştırılması ile belirlenen, bir yağın kül içeriği. Kütle başına % olarak ifade edilmektedir.

ASİT DEĞERİ

Bir akaryakıttaki asiditenin tamamını veya bir kısmını nötralize etmek için gerekli olan KOH miktarının ölçüsü.

AŞINMA

Görece hareketli iki yüzey arasında, partiküller (üç gövde) veya yüzey sertliği (iki gövde) nedeniyle oluşan aşınma.

AŞINMA ÖNLEYİCİLER

Metalin metale temas etmesini engellemek için, fazla yük taşıyan parçalar üzerinde ince, yapışkan tabakalar oluşturan katkı maddeleri veya katkı maddelerinin reaksiyon ürünleri.

BAKIR ÇÜRÜTME DEĞERİ

Bir akaryakıtın, saf bakırı çürütmeye yatkınlığının nitel ölçümü.

BAKTERİ ÖNLEYİCİ

Sıvıların su bazlı elementlerinde bakteri oluşmasını önleyen ve kötü kokular oluşmasına engel olan katkı maddesi.

BAZ DEĞERİ

Bir yağın bazlığını nötralize etmek için gerekli olan asit (perklorik veya hidroklorik) miktarı, KOH eşdeğerliğiyle ifade edilir.

BAZ MADDE

Genelde rafine edilmiş petrolden veya seçilmiş bir sentetik malzemeden oluşan ve nihai yağ ürünlerini oluşturmak için katkı maddeleriyle karıştırılan baz sıvı.

BAZ YAĞ ORANI

Yağ maliyet hesaplamalarında, yerine katkı paketi alınan baz sıvı miktarı.

BAZLAR

Tuz ve su oluşturmak için asitlerle reaksiyona giren bileşimler. Alkaliler, suda çözülebilen ve petroldeki asit kalıntılarını temizlemek için kullanılan bazlardır. Yağ katkılarına, yakıtın yakılması veya yağın oksidasyonu sırasında oluşan asitlerin nötralize edilmesi için yağda çözülebilen bazlar eklenmiştir.

BENZİN

Sıvı hidrokarbonların uçucu bir karışımıdır, küçük miktarda katkı maddeleri içerir ve buji ateşlemeli, içten yanmalı motorlarda yakıt olarak kullanılmaya uygundur.

BENZİN/ETANOL KARIŞIM

Baz benzin içerisinde denatüre yakıt içeren, buji ateşlemeli motor yakıtı. Kurşunlu veya kurşunsuz olabilir.

BEYAZ YAĞ

Kozmetik ve ilaç gibi özel uygulama alanlarında kullanılan, çok rafine bir yağ ürünü.

BLOW-BY

Yanmamış yakıtın ve yanma sonucu oluşan gazların, içten yanmalı motorların piston halkalarından geçmesi ve bunun sonucunda yakıt incelmesi ve üst karter yağının kirlenmesi.

BROOKFIELD

Newton teorileri dışındaki bir sıvının, kontrol altındaki bir ısı ve makaslama hızındaki, Brookfield vizkozite ölçeri ile ölçülen vizkozitesi.

BUZLANMA

Mikropit alanı; mikro düzeyde aşınma formu

CİLA

Motorun iç parçalarında oluşan ince, çözünemez ve silinemez bir tabaka. Birbirlerine yakın hareketli aksamın takılmasına ve işlev bozukluklarına yol açabilir. Dizel motorlarda, lake ismi verilir.

CİLALAMA (DELİK)

Bir motordaki silindir deliğinin yüzey cilasının aşırı kayganlaştırılması ve sonuçta yağ keçesinin aşınması ve tüketim performansının düşmesi.

ÇIKINTI

Vites dişlilerinde, yüzeydeki dalgalı bir görünüşle ortaya çıkan bir çeşit plastik akış.

ÇOK DERECELİ YAĞ

Birden fazla SAE vizkozite derecesi sınıflandırma gereksinimlerini karşılayan ve tek dereceli bir yağdan daha geniş bir ısı aralığında kullanılabilen motor veya dişli yağı.

ÇÖZÜCÜ AYRIŞTIRMA

Ağır gaz yağı ve diğer ağır maddelerden temel yağ maddelerinin, furfural veya fenol gibi çözücüler kullanılarak ayrıştırıldığı süreç.

ÇÖZÜCÜ RAFİNE ETME

Yağın oksiditeye direncini, vizkozite endeksini ve katkılara tepkisini arttırmak için, damıtılmış yağlardan reaktif bileşenlerin (doymamış hidrokarbonlar) ayrıştırılması için yapılan rafine etme işlemi.

ÇÖZÜNMEZLER

Kullanılmış yağlarda, toz, kir, aşınma partikülleri veya oksitlenme gibi nedenlerle oluşan kirletici maddeler. Çözünmezliklerini ölçmek için genelde pentan (petrolde bulunan uçucu gaz) veya benzen çözünmezleri olarak ölçülürler.

ÇİZİLME

Kayma yönünde oluşan ince yarıklar.

DAMITMA

Benzin veya damıtılmış yakıtın uçuculuğunu belirlemek için uygulanan temel test.

DELİNME

Yüzeyde delik oluşması; yorgunluk, aşırı yüklenme veya çürüme ile ilgili olabilir.

DENGE

Bir sıvının akışkanlık direnci; vizkozite; toplam bir santimetre kalınlığındaki bir tabakada, bir sıvı tabakasının bir diğeri üzerinde, saniyede bir santimetre hızla hareket etmesi için gerekli olan makaslama gerilimi (dyne/cm2 cinsinden) ile belirlenir. Bu vizkozite, sıvı yoğunluğundan bağımsızdır ve doğrudan akışkanlık direnci ile ilgilidir.

DETERJAN

Motor parçalarını temiz tutmak için bir yakıt veya yağa eklenen madde. Motor yağı formüllerinde en sık kullanılan deterjanlar, yanma sırasında oluşan asitleri nötralize eden baz madeni sabunlardır.

DETERJAN/SEYRELTİCİ

Bir deterjanla bir seyrelticiyi birleştiren katkı maddesi paketi.

EGR

Otomobillerdeki nitrojen oksitlerin (NOx) emisyonunu azaltan sistem. Sistem, egzoz gazlarını karbüratöre veya ana emme borusuna gönderir, burada hava/yakıt karışımı inceltilir, üst yanma ısıları düşürülür ve böylece NOx oluşma ihtimali azaltılır.

EHD

Yağ tabakasının çok yüksek basınç altındaki sıkışmaya dayanıklı olmaması nedeniyle, çiftli parçaların elastiki deformasyona uğradığı, devirli elemanlardaki yüksek birim yükleri ve hızları ile belirlenen bir yağ rejimi.

ELEKTROSTATİK ÖNLEYİCİ KATKI

Yüksek hızlı dağıtım sırasında, elektrostatik enerjiyi boşaltmak için hidrokarbon yakıtların iletkenliğini arttıran ve böylece yangın / patlama tehlikesini azaltan bir katkı maddesi.

EMİSYON (HAREKETLİ KAYNAK)

Kurşunlu yakıtların yanması, çevre için zararlı kabul edilecek egzoz gazlarının emisyonuna neden olur. Su ve CO2 bu kategoride değildir ancak CO, NOx ve hidrokarbonlar yasal kontrole tabidir. Benzinli motorlar bu üç maddeyi de üretmektedir; dizel motorlar ayrıca, kontrol altında olan parçacıklı maddeler de üretir.

EMİSYON (SABİT KAYNAK)

Yakıt bileşimi, elektrik santrallerindeki sülfür oksit ve parçacıklı madde emisyonunu etkileyebilir. Yerel yetkililer, bu tesislerde kullanılan ağır akaryakıtlardaki sülfür içeriğini kontrol etmektedir.

EP KATKISI

Kayar metal yüzeylerin, aşırı basınç durumlarında tutukluk yapmasını önleyen yağ katkısı.

FERROGRAFİ

Manyetik partikül analizi

GAZ YAKITLARI

Benzin ve dizel yakıtların yerine motorlu araçlarda gitgide daha fazla kullanılmakta olan, sıvılaştırılmış veya sıkıştırılmış hidrokarbon gazları (propan, bütan veya doğal gaz)

GENLEŞMEYE BAĞLI AŞINMA

İki yüzey arasındaki küçük genleşme hareketinden doğan aşınma; kırmızı veya siyah pas oluşturabilir.

GÖRÜLEN VİZKOZİTE

Belirli sıcaklık ve makaslama hızı şartlarında, Newton teorileri dışındaki sıvıların vizkozitesinin ölçüsü.

HALKA TAKILMASI

Bir pistonlu motorda, piston keçe alanındaki ağır tortular nedeniyle piston keçesinin yivinde donması veya pistonlu kompresörün donması.

HALKALAR

Bir pistonun yivlerine yerleştirilen ve yanma sırasında basınç kontrolü sağlayan yuvarlak madeni parçalar. Ayrıca yağlama için yağ dağıtmakta da kullanılırlar.

HASAR

Aşırı yüklenme ve yorgunluk sonucu oluşan ve geniş oyuklar, delikler ve kırılmalarla ortaya çıkan ciddi hasar.

KAM

Sübapları açmak ve kapatmak için, içten yanmalı motorların çoğunda kullanılan eksantrik şaftlar.

KARIŞTIRICI

Su ve yağın dayanıklı bir karışım veya sübye oluşturmasını destekleyen katkı maddesi.

KATKI

Temel bir hammaddenin özelliklerini veya performansını değiştirmek için eklenen materyal.

KOROZYON AŞINMASI

Kimyasal reaksiyon sonucu oluşan aşınma.

KOROZYON ÖNLEYİCİ

Yağlanmış madeni yüzeyleri su veya diğer kirletici maddelerden gelebilecek kimyasal saldırılardan koruyan katkı maddesi.

KÖMÜR (KARBON) KALINTISI

Bir yağ kontrol altındaki şartlarda yüksek ısıya maruz bırakıldıktan sonra geride kalan kömürümsü madde.

KÖPÜK ÖNLEYİCİ

Kullanılmakta olan akaryakıtların köpürme eğilimini önlemek için kullanılan bir katkı maddesi. Bu madde, yüzey kabarcıklarını kırmak için bir silikon yağ veya sürüklenen küçük kabarcıkların sayısını düşürmek için bir polimer olabilir.

KİNEMATİK VİZKOZİTE

Bir sıvının, belirli bir ısıda (genelde 40°C veya 100°C) ve yerçekimi altında akışkanlığa direncinin ölçüsü.

MOTOR TORTULARI

Yanmamış veya kısmen yanmış yakıt veya üst karter yağındaki kısmi bozulma nedeniyle oluşan sert veya dirençli tortu, cila ve karbon kalıntısı birikimi. Yanan maddelerin yoğunlaşmasında oluşan su, karbon, yakıt veya yağ katkı kalıntıları, toz ve madeni parçacıklar da bu birikime katkıda bulunabilmektedir.

MOTOR YAĞININ İNCELMESİ

Yanmamış yakıtın üst karter yağını kirleterek, vizkoziteyi ve parlama noktasını azaltması. Bu durum, parçaların aşındığı veya yakıt sisteminde ayar bozukluğu olduğu anlamına gelebilir.

NEFT

Yüksek oranda kapalı sistem metilen grupları ihtiva eden, ham neft yağından elde edilen bir cins akaryakıt.

NÖTR YAĞ

En çok kullanılan otomobil ve dizel yağlarının temelidir ve vakum damıtmada en üst tabakadan alınırlar.

NÖTRLÜK DEĞERİ

Bir yağın asidite veya alkaliliğinin ölçüsü. Değer, bir gram yağı nötralize etmek için gerekli olan asit (HCl) veya baz (KOH) miktarının miligram/kütlesidir.

NİTRASYON

Nitrojen oksitlerin, yüksek ısılarda akaryakıtlara saldırdığı ve sonuçta vizkozite artışı ve tortu oluşumu meydana gelen süreç.

OKSİTLENME

Oksijenin akaryakıtı etkilemesi durumunda meydana gelir. Süreç, sıcaklık, ışık, madeni katalizörler ve su, asit veya katı kirleticilerin varlığı ile hızlanır. Sonuçta vizkozite artışı ve tortu oluşumu görülecektir.

OKSİTLENME STABİLİTESİ

Bir akaryakıtın oksitlenmeye karşı direnci ve, dolayısıyla, muhtemel servis ve depolanma süresinin bir göstergesidir.

OKSİTLENME ÖNLEYİCİ

Bir akaryakıta, oksitlenme direncini ve dolayısıyla servis veya depolanma süresini arttırmak için küçük miktarlarda eklenen ve antioksidan adıyla da bilinen madde.

OKTAN DEĞERİ

Bir yakıtın, buji ateşlemeli bir motorda patlamayı önleme yeteneğinin ölçüsü. Standart tek silindirli, değişken sıkıştırmalı bir motorda, birincil referans yakıtlarla karşılaştırılarak ölçülür. Normal şartlarda, motor Araştırma Oktan Değerini (RON); sert koşullarda ise Motor Oktan Değerini (MON) ölçer. Yasa gereği dağıtım pompalarına oktan değerlerinin yazılması gereken durumlarda, Darbe önleme endeksi (AKI) kullanılır. Bu değer, RON ve MON değerlerinin aritmetik ortalamasıdır, (R+M)/2. Bu değer, Yol Oktan Değerine yakındır ve "ortalama" bir aracın yakıta nasıl tepki vereceğinin ölçüsüdür.

OTOMATİK ŞANZIMAN SIVISI

Motorlu araçlardaki hidrolik şanzımanlar için sıvı.

OYUK

Bir sıvıda, sıvı tabakası içindeki hareket veya titreşim sonucunda alçak basınçlı buhar boşluklarının meydana gelmesi ve sonuçta oluşan hasar.

OYUK ZARARI

Metalin, buhar boşlukları yoluyla yok edildiği bir aşınma süreci.

ÖN ATEŞLEME

Benzinli bir motorda, kıvılcım oluşmadan önce yakıt/hava karışımının yanması. Genelde, yanma haznesindeki akkor haldeki yakıt veya yağ kalıntıları nedeniyle meydana gelir, güç kaybına neden olur ve motora zarar verebilir.

ÖNLEYİCİ

Oksitlenme, paslanma vb. istenmeyen kimyasal reaksiyonları kontrol ederek, bir akaryakıtın performansını arttıran katkı maddesi.

PARAFİN

Ham parafin yağından elde edilen ve yüksek oranda doymuş hidrokarbonlar içeren bir cins akaryakıt. Genelde soğuk akış problemlerine yol açtığı düşünülmektedir.

PARLAK YAĞ

Mamül karışımlarda, tabaka direncini arttırmak, aşınmayı önlemek ve yağ tüketimini azaltmak için kullanılan, düşük akışkanlıklı, ağır bir tortulu yağ maddesi. Genellikle, vizkozite düzeyi olan 210 °F'da SUS veya 100°C'da cSt şeklinde tanımlanır.

PARLAMA NOKTASI

Bir sıvının, devamlı şekilde yanmadan önce (ateş noktası), ani yanmayı (bir parlama) destekleyeceği minimum ısı. Parlama noktası, bir akaryakıtla ilgili yangın ve patlama tehlikelerini belirleyen önemli faktörlerden biridir.

PAS ÖNLEYİCİ

Madeni yüzeyleri, pasa karşı koruyan bir tabaka ile kaplayan bileşim. Genelde, depolanmış ekipmanları korumak için kullanılır.

PATLAMA

Buji ateşlemeli motorlarda silindirdeki hava / yakıtın son kısmının (uç gaz) kontrolsüz şekilde yanması.

POMPALANABİLİRLİK

Bir yağın, motor yağ pompasına ve pompadan dışarı doğru akmasını ve yürüyen aksamın yağlanmasını sağlayan, düşük ısıda, düşük makaslama gerilimi/hızındaki vizkozite özellikleri.

RAFİNE ETME

Ham yağı ve parçacıklarının mamül akaryakıtlar haline getirildiği süreçler dizisi; termal parçalama, katalitik parçalama, polimerizasyon, alkalizasyon, yeniden biçimleme, hidro parçalama, hidro şekillendirme, hidrojenleme, hidrojenle işleme, Hydrofining®, çözücü özütü alma, parafin arıtma, yağ arıtma, asitle işleme, kil filtreleme ve asfalt arıtma işlemlerini içerir.

SAHTE GÖÇÜK

Bir yatak elemanının diğerini aşındırması; bir diş geçmesi olarak görülebilir ama orjinal yüzey cilası yıpranmıştır.

SARILMA VE ÇEKİÇLEME

Vites dişlilerinde, yüzeye çekiçle vurulmuş gibi bir görüntü veren bir çeşit plastik akış; metal diş uçlarının üzerine sarılmış olabilir.

SENTETİK YAĞ

Planlı ve öngörülebilir özelliklerdeki bir bileşim yaratmak için belirli bir kimyasal bileşime sahip reaktif maddelerden üretilen yağ.

SETAN DEĞER ARTTIRICI

Bir yakıtın setan değerini arttıran bir katkı maddesi (genellikle organik nitrat).

SETAN DEĞERİ

Standart tek silindirli motor testiyle, dizel yakıtın yanma gecikmesini, referans alınan yakıtlarla karşılaştırarak ortaya çıkartılan, dizel yakıtın yanma kalitesinin ölçüsü. Setan değeri yükseldikçe, yüksek hızlı, doğrudan enjeksiyonlu bir motorun çalışması kolaylaşacak ve daha az "beyaz duman" ve "dizel boğulması" yaşanacaktır.

SETAN ENDEKSİ

Bir dizel yakıtın setan değerini öngörmek için, fiziksel özelliklerinden hesaplanan bir değer.

SEYRELTİCİ

Üst karter yağındaki katı kirletici maddeleri koloit (ultramikroskopik parçacıklardan oluşan madde) düzeyinde tutarak, motor parçalarında tortu ve cila kalıntılarının oluşmasını önleyen katkı maddesi. Genelde madenidir ("külsüz") ve deterjanlarla birlikte kullanılır.

SIVI SÜRTÜNME

Hareket halindeki bir gaz veya sıvının molekülleri arasında meydana gelir ve makaslama gerilimi olarak ifade edilir. Katı sürtünmeden farklı olarak, sıvı sürtünme hız ve alana bağlı olarak değişir.

SSI

Bir vizkozite düzenleyicinin, bir yağın, motor çalışmasına veya özel test koşullarına maruz kaldığındaki yüzde kinematik vizkozite kaybına olan katkısının ölçüsü.

SÜRTÜNME

Bir objenin diğeri üzerindeki hareketine karşı direnç. Sürtünme, temas eden yüzeyler arasındaki kayganlığa ve birbirlerine doğru bastırıldıkları güce bağlıdır.

SİYAH YAĞLAR

Açık dişliler ve çelik kablolar için kullanılan ve ekstra katkı sağlayan, asfaltlı materyaller içeren yağlar.

TAÇ

İçten yanmalı motorlarda, pistonun ateş segmanının üzerinde, doğrudan alev etkisine maruz kalan üst kısmı.

TBN

Bir yağın, kullanım sırasında yağın içerisinde oluşan asitlerin meydana getirdiği bozulmaya karşı direncinin ölçüsü. Yüksek bir TBN değeri, yağın yüksek alkali değerine sahip olduğunu ve zararlı asitleri nötralize etme yeteneğinin yüksek olduğunu ifade eder.

TEMAS AŞINMASI

Metalin metale temas etmesiyle oluşan ve lokal kaynak veya yüzeyin parçalanması ile görülen aşınma.

TORTU

Motorun hareketsiz iç yüzeylerinde toplanan, normalde mayonez yoğunluğundaki kalın, koyu renkli tortu. Oluşumu, yağın çözünmez maddelerle aşırı yüklenmesi ile ilgilidir ve kömürümsü yoğunluğa gelecek şekilde ısınmadığı sürece silinerek temizlenebilir

UÇ NOKTA

Bir petrol maddesinin damıtılma testi sırasında kaydedilen en yüksek buhar ısısı.

UÇ YAĞLAMA

Tam sıvı bir yağ tabakası geliştirilmeden, birbirine sürtünen iki yüzeyin arasının yağlanması. Bu durum, aşırı yüklenme durumlarında oluşur ve metalin metale değmesinin önlenmesi için, aşınma önleyici veya aşırı basınç (EP) katkılarının kullanılmasını gerektirir.

VI

Vizkozite ısıdan etkilenir ve vizkozite endeksi (VI), bir yağın sıcaklıktan etkilenmeden vizkozitesini koruma yeteneğinin ölçüsüdür. Yağın vizkozite değişimine direncini belirlemek için 0-100 arası bir skala kullanılır ve vizkozite endeks değeri ne kadar yüksekse, yağın ısı nedeniyle vizkozite değişimine direnci de o kadar yüksektir.

VİZKOZİTE

Bir yağın akma yeteneğinin ölçüsü. Bir yağın SAE derecesi, vizkozitesini belirtir ve bu temelde 10. derece bir yağ, 20. derece bir yağdan daha az yapışkandır. En genel kinematik vizkozite birimi, stoke'dur (St), ama bu yüksek bir değer olduğu için en sık kullanılan birim centistoke'dur (cSt). Kinematik vizkozite normalde 40 veya 100 derece sıcaklıkta ölçülür.

VİZKOZİTE DÜZENLEYİCİ

Bir yağın vizkozitesinin ısı ile değişmeye yatkınlığını azaltan, genelde yüksek moleküler ağırlıklı bir polimerden oluşan yağ katkısı.

YAKIT ETANOL

Saf olmayan etanol (etil alkol, C2H5OH), su içerir ancak denaturant içermez.

YATAK GÖÇMESİ

Sabit durumdayken, bir yatak elemanının diğerine çarpmasıyla oluşan göçük.

YAĞLAMA

Birbirlerine temas eden hareketli yüzeyler arasına sürtünme azaltıcı bir tabaka yerleştirilerek sürtünme ve aşınmanın kontrol edilmesi. Sıvı, katı veya plastik bir madde ile gerçekleştirilebilir.

YENİDEN RAFİNE ETME

Kil temizleme, filtreleme veya daha gelişmiş metodlar kullanarak kullanılmış yağları işlemek ve yeniden kullanıma hazır hale getirmek.

YORGUNLUK

Malzemenin dayanma sınırının ötesindeki stres nedeniyle bir yüzeydeki çatlama, pullanma veya kırılma.

YOĞUNLUK

Birim hacim başına düşen kütle.

YÜZEY AŞINMASI

Lokal kaynak veya çatlama nedeniyle oluşan anormal motor aşınması. Aşınma önleyici, aşırı basınç ve sürtünme düzenleyici katkılar kullanılarak engellenebilir.

ZİFT

Asfalt veya katran isimleriyle de adlandırılan zift, ham petrolün vakumla damıtılması sonucunda oluşan, kahverengi veya siyah bir tortudur. Doğada da, asfalt "gölleri" ve "katran" kumları şeklinde bulunabilir. Zift, yüksek moleküler ağırlığa sahip hidrokarbonlar ve az miktarda sülfür ve nitrojen bileşenlerinden oluşur.



Satış Bilgi Hattı | +90 262 643 76 38-39 pbx
© 2012 Aysat Industrial Oils And Chemicals
Ana Sayfa | Hakkımızda | Ürünler | Kariyer | İletişim |
Site Haritası | Gizlilik Politikası | info@aysat.com.tr   
RSS